วิธีเลือกโปรไบโอติกในประเทศไทย: คู่มืออ่านฉลากอย่างเข้าใจง่าย

สายพันธุ์ จำนวน CFU วิธีเก็บรักษา และข้อมูล อย. บอกอะไรได้บ้างก่อนตัดสินใจซื้อ

ปัจจุบันผลิตภัณฑ์โปรไบโอติกมีให้เลือกหลากหลายมากขึ้น เพียงค้นหาครั้งเดียวก็พบทั้งแคปซูล ผง เครื่องดื่ม และอาหารหมัก พร้อมคำโฆษณาและชื่อทางวิทยาศาสตร์ที่อาจไม่คุ้นเคย เมื่อมีตัวเลือกมากมาย คำถามที่มีประโยชน์จึงไม่ใช่ว่าบรรจุภัณฑ์ใดดูน่าเชื่อถือที่สุด แต่คือข้อมูลใดบนฉลากที่ช่วยให้เปรียบเทียบผลิตภัณฑ์แต่ละชนิดได้จริง

แนวทางที่เหมาะสมคือพิจารณาข้อมูลอย่างเป็นระบบ เริ่มจากชื่อจุลินทรีย์ ปริมาณ วิธีเก็บรักษา และกลุ่มผู้ใช้ที่ระบุไว้ จากนั้นตรวจสอบแหล่งที่มาของผลิตภัณฑ์และข้อมูลการขึ้นทะเบียนกับ อย. วิธีนี้ไม่ได้หมายความว่าผลิตภัณฑ์หนึ่งจะเหมาะกับทุกคน แต่ช่วยแยกข้อมูลที่ตรวจสอบได้ออกจากข้อความทางการตลาดที่กว้างหรือคลุมเครือ

โปรไบโอติกคืออะไร และคำนี้ไม่ได้รับประกันอะไร

คำว่าโพรไบโอติกในทางวิทยาศาสตร์หมายถึงจุลินทรีย์มีชีวิตที่เมื่อได้รับในปริมาณที่เพียงพอจะก่อให้เกิดประโยชน์ต่อสุขภาพของผู้บริโภค คำนิยามนี้มีองค์ประกอบสำคัญสามประการ ได้แก่ จุลินทรีย์ต้องมีชีวิต ต้องระบุชนิดได้ และต้องได้รับในปริมาณที่เหมาะสม ดังนั้นการมีคำว่าโปรไบโอติกอยู่บนฉลากเพียงอย่างเดียวจึงยังไม่เพียงพอสำหรับตัดสินคุณภาพหรือความเหมาะสมของผลิตภัณฑ์

อาหารหมักทุกชนิดไม่ได้ถือเป็นโปรไบโอติกโดยอัตโนมัติ และผลิตภัณฑ์สองชนิดที่มีจุลินทรีย์อยู่ในกลุ่มเดียวกันก็ไม่ได้ใช้แทนกันได้เสมอไป ผลการศึกษามักจำเพาะต่อสายพันธุ์และวัตถุประสงค์ที่ศึกษา ฉลากที่ระบุเพียงชื่อกลุ่มกว้าง ๆ จึงให้ข้อมูลน้อยกว่าฉลากที่ระบุชื่อสกุล ชนิด และสายพันธุ์อย่างครบถ้วน

อ่านชื่อจุลินทรีย์ให้ครบ

ชื่อของจุลินทรีย์โปรไบโอติกอาจประกอบด้วยสามส่วน ได้แก่ ชื่อสกุล ชื่อชนิด และรหัสสายพันธุ์ รหัสสายพันธุ์ไม่ใช่รายละเอียดที่ใส่มาเพื่อความสวยงาม แต่ใช้แยกจุลินทรีย์แต่ละสายพันธุ์ภายในชนิดเดียวกัน เมื่อเปรียบเทียบฉลาก ควรมองหาข้อมูลที่ระบุได้ครบที่สุด และไม่ควรสรุปว่าผลิตภัณฑ์ที่มีชื่อส่วนแรกคล้ายกันจะมีคุณสมบัติเหมือนกัน

ดูจำนวน CFU และตรวจว่ารับรองปริมาณถึงช่วงใด

ปริมาณจุลินทรีย์โปรไบโอติกมักแสดงเป็น CFU หรือหน่วยก่อโคโลนี ตัวเลขที่มากกว่าไม่ได้แปลว่าดีกว่าเสมอไป ปริมาณที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับสายพันธุ์ สูตรผลิตภัณฑ์ และวัตถุประสงค์ในการใช้ สิ่งที่ควรตรวจสอบคือฉลากระบุจำนวนต่อหนึ่งหน่วยบริโภคหรือไม่ ปริมาณดังกล่าวรับรองจนถึงวันหมดอายุหรือเฉพาะวันที่ผลิต และวิธีรับประทานระบุขนาดต่อครั้งไว้อย่างชัดเจนหรือไม่

ควรตรวจวันควรบริโภคก่อนหรือวันหมดอายุด้วย จำนวนจุลินทรีย์มีชีวิตอาจลดลงเมื่อเวลาผ่านไป โดยเฉพาะหากเก็บรักษาไม่ถูกต้อง ตัวเลขขนาดใหญ่ที่ด้านหน้าบรรจุภัณฑ์จึงมีความหมายน้อย หากผู้บริโภคไม่สามารถตรวจสอบหน่วยบริโภค อายุสินค้า หรือเงื่อนไขการเก็บรักษาได้

การเก็บรักษาสำคัญเป็นพิเศษในสภาพอากาศของประเทศไทย

สภาพอากาศร้อนและชื้นทำให้คำแนะนำด้านการเก็บรักษามีความสำคัญมากในประเทศไทย ผลิตภัณฑ์บางชนิดเก็บที่อุณหภูมิห้องได้ ขณะที่บางชนิดอาจต้องแช่เย็นหรือป้องกันความชื้น ควรปฏิบัติตามฉลากของผลิตภัณฑ์นั้นโดยตรงแทนการใช้คำแนะนำทั่วไปจากอินเทอร์เน็ต หากสั่งซื้อผ่านบริการจัดส่ง ควรพิจารณาวิธีเก็บสินค้าของผู้ขาย รวมถึงตรวจว่าบรรจุภัณฑ์มาถึงในสภาพปิดสนิทและไม่เสียหาย

ตรวจวิธีใช้ ส่วนประกอบ และกลุ่มผู้ใช้

การเปรียบเทียบอย่างรอบคอบควรรวมถึงรายการส่วนประกอบทั้งหมด วัสดุของแคปซูล สารที่อาจก่อให้เกิดอาการแพ้ และวิธีรับประทาน ฉลากควรระบุด้วยว่าผลิตภัณฑ์ออกแบบมาสำหรับใคร ไม่ควรสรุปว่าผลิตภัณฑ์สำหรับผู้ใหญ่เหมาะกับเด็ก หรือวิธีรับประทานของสมาชิกคนหนึ่งในครอบครัวจะเหมาะกับอีกคนโดยอัตโนมัติ

ผู้ที่ตั้งครรภ์ มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง ป่วยรุนแรง กำลังเลือกผลิตภัณฑ์ให้ทารกหรือเด็กเล็ก หรืออยู่ระหว่างการรักษา ควรปรึกษาแพทย์ เภสัชกร หรือนักกำหนดอาหารที่มีคุณสมบัติเหมาะสมก่อนใช้ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารโปรไบโอติก หากมีอาการทางระบบย่อยอาหารต่อเนื่อง ควรเข้ารับการประเมินจากบุคลากรทางการแพทย์แทนการดูแลตนเองเพียงอย่างเดียว

โปรไบโอติก พรีไบโอติก และซินไบโอติกเป็นคนละคำ

คำศัพท์เหล่านี้อาจทำให้สับสน โปรไบโอติกคือจุลินทรีย์มีชีวิต พรีไบโอติกคือสารตั้งต้นที่จุลินทรีย์บางกลุ่มสามารถนำไปใช้ได้อย่างจำเพาะ ส่วนซินไบโอติกคือการรวมจุลินทรีย์มีชีวิตเข้ากับสารตั้งต้นสำหรับจุลินทรีย์ การพบคำใดคำหนึ่งบนบรรจุภัณฑ์ไม่ได้ทำให้การอ่านรายละเอียดหมดความสำคัญ รายการส่วนประกอบและวิธีใช้ยังคงให้ข้อมูลมากกว่าชื่อหมวดหมู่ที่กำลังได้รับความนิยม

ใช้หลักตรวจ 3 อย่างของ อย.

สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาแนะนำให้ผู้บริโภคตรวจสอบสามเรื่องก่อนซื้อผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ได้แก่ ตรวจเลข อย. ตรวจแหล่งที่มาของผลิตภัณฑ์ และตรวจคำโฆษณา หลักนี้ใช้ได้ทั้งกับการซื้อทางออนไลน์และในร้านค้า เลขทะเบียนช่วยยืนยันตัวตนของผลิตภัณฑ์ แต่ไม่ควรตีความว่าเป็นการรับรองว่าข้อความทางการตลาดทุกประโยคถูกต้อง หรือผลิตภัณฑ์สามารถใช้รักษาโรคได้

เมื่อเลือกดูผลิตภัณฑ์บนเว็บไซต์ Siberian Wellness ประเทศไทย ควรใช้หลักเดียวกับการเลือกซื้อจากผู้จำหน่ายผลิตภัณฑ์เสริมอาหารรายอื่น คืออ่านข้อมูลฉลากทั้งหมด ตรวจกลุ่มผู้ใช้และวิธีรับประทาน และพิจารณาถ้อยคำอย่างรอบคอบแทนการเชื่อเพียงพาดหัว

ควรระวังคำโฆษณาที่สัญญาผลลัพธ์ทันที รับรองผล อ้างว่าสามารถรักษาโรค ลดน้ำหนักอย่างรวดเร็ว หรือใช้ถ้อยคำที่ทำให้ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารดูเหมือนยา ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา และไม่ควรใช้แทนอาหารที่หลากหลาย การรักษาที่เหมาะสม หรือคำแนะนำจากบุคลากรทางการแพทย์

วิธีเปรียบเทียบแบบง่าย

ก่อนตัดสินใจเลือก ให้จดข้อมูลสำคัญห้าข้อ ได้แก่ ชื่อสายพันธุ์เต็ม จำนวน CFU ต่อหนึ่งหน่วยบริโภค ช่วงเวลาที่รับรองปริมาณดังกล่าว เงื่อนไขการเก็บรักษา และวิธีใช้สำหรับกลุ่มผู้ใช้เป้าหมาย จากนั้นตรวจเลข อย. และผู้จำหน่าย หากข้อมูลข้อใดขาดหาย ควรสอบถามเพิ่มเติมแทนการคาดเดา

ผู้ที่ต้องการดูว่าข้อมูลเหล่านี้แสดงอยู่ในผลิตภัณฑ์รูปแบบต่าง ๆ อย่างไร สามารถดู ผลิตภัณฑ์โปรไบโอติกที่วางจำหน่ายในประเทศไทย และเปรียบเทียบชื่อสายพันธุ์ ส่วนประกอบ วิธีรับประทาน และข้อมูลการเก็บรักษาของแต่ละรายการ

ฉลากที่ดีที่สุดไม่ใช่ฉลากที่ให้คำสัญญาดังที่สุด แต่คือฉลากที่ให้ข้อมูลเฉพาะเจาะจงมากพอสำหรับการตัดสินใจอย่างรอบคอบ และช่วยให้รู้ว่าเมื่อใดควรขอคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ

ที่มา : Siberian Wellness ประเทศไทย
โพสต์ : พีอาร์ นิวส์ ไทยแลนด์
เผยแพร่ : พีอาร์ นิวส์ ไทยแลนด์